اختتامیه کنگره بین المللی حکمت و حکمرانی صبح یکشنبه ۳۱ خرداد با حضور آیت الله علی اکبر رشاد رئیس و موسس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی برگزار شد.

آیت الله رشاد در این نشست با اشاره به این که این منطقه جغرافیایی از عالم همیشه‌ دستخوش رویدادها و رخدادهای متنوع است، اظهارداشت : هر از چند گاه موجی از غرب عالم برمی خیزد و شرق عالم را در می نوردد. زمانی بحث لیبرالیسم، روزی بحث دموکراسی، روزی گفتگوی تمدن ها، روزی جهانی شدن و اینک بحث حکمرانی. گاهی این مسایل، اصولا مسئله دنیای غرب است نه مسئله دنیای شرق. ولی به مسائل شرق تبدیل می شود و این به اقتضای موج پذیری کشورهای منطقه شرق است.

وی تصریح کرد: گاهی مسائلی مطرح می شود که مسئله ما نیست یا اگر هست، ما با زبان خودمان از آن سخن نمی گوییم بلکه با زبان جغرافیایی دیگر (غرب) از آن سخن می گوییم و پرسرعت تر و پر حجم تر از آنها، این مسایل را دنبال می کنیم. چنانکه امروز شما کمتر سخنرانی ای از دانشگاهیان، حوزویان و روشنفکران و اندیشمندان می شنوید که بعنوان مثال درباره “حکمرانی” چیزی در آنها بیان نشده باشد. در نتیجه بدفهمی و تلقی بد این قضایا، معضلاتی پیش می آید مانند مدارا و تساهل و …یعنی بد می فهمیم و بد تعریف می کنیم و تفسیر نادرست از قضیه روی می دهد.

رئیس شورای حوزه‌های علمیه استان تهران خاطرنشان کرد: در حکمرانی انواع نظریه ها وجود دارد اما ما بدون آنکه بیندیشیم حکمرانی را به فرمانروایی کیستی تنزل می دهیم. می گوییم چه کسی حکومت کند، حکمرانی مطلوب است؟ به جای اینکه بگوییم چه چیزی حاکم شود خوب است؟ و می دانیم که مصادیق این “خوب” یا تعریف آن در هر جامعه ای متناسب با شرایط زیستی او، متفاوت است.

آیت الله رشاد گفت: در نتیجه این رویکرد، دچار سکولاریسم خفی می شویم و زیر پوست جامعه جریانات و تفکراتی پیدا می شود که ما را به سوی سکولاریسم می برد.

رئیس و موسس پژوهشگاه با اشاره به بحث «ولایت فقاهت و عدالت» آیت الله جوادی آملی تصریح کرد: در این نظریه «شخص» حاکم نیست بلکه «شخصیت» حاکم است. شخصِ “ولیّ فقیه” مسئله نیست بلکه “فقاهت و عدالت” است.

آیت الله رشاد خاطرنشان کرد: ما باید در حکمرانی برای «مقاصد الشرعیه» جایگاهی ویژه قائل باشیم. یکی از جایگاه هایی که مقاصد الشرعیه می تواند بسیار موثر باشد همین باعث حکمرانی است. اگر حکمرانی اسلامی را تعریف کنیم می توان گفت «اعمال اراده تحقق مقاصد شریعه در شئون مختلف» رخ داده است.

وی گفت: اولین مقصد شرع، تحقق عبودیت انسان است. همچنان که اولین مقصد دین، اولیاء و انبیا، همین است. اینکه عبودیت انسان تحقق یابد و خلیفه الهی شود. انسان به هر اندازه که عبد باشد به همان میزان، خلیفة الهی را جاری می کند. به عبارت دیگر ما اگر می گوییم حکمرانی اسلامی یعنی به گونه ای حکمرانی شود که عبودیت انسان تحقق پیدا کند.

آیت الله رشاد ادامه داد؛ عنصر و مقصد دیگر تحفظ شرافت ذاتی انسانهاست. انسان ذاتاً شریف است و کسی که از شرافت فاصله می گیرد از انسانیت خود فاصله می گیرد. امروز ترامپ مفسدین الارض است. قاتل امام شهید ماست. هر انسان آزاده و مسلمانی که بتواند باید او را بکشد. ممکن است کسی بگوید آقا او انسان است و و کشتن انسان جایز نیستمن از شما سوال می کنم آیا ترامپ انسان است؟ او از ذات خود خارج شده است.

رئیس و موسس پژوهشگاه خاطرنشان کرد: بنا بر این است که در حکمرانی اسلامی، کرامت ذاتی انسان حفظ شود. عنصر دیگر اصل حیات است که در خلقت خداوند یک عنصر ارزشمند است.

ما باید نسبت به حکمرانی اینگونه بیندیشیم که قالب را بگیریم و قلب را خودمان جایگزین کنیم و قلب حکمرانی، دین و شریعت است. برای حکمرانی اسلامی، حکمرانی باید دایر مدار مقاصد شرعی اسلامی شود.

منبع: خبرگزاری شبستان